شرح آیین نامه

ماده 1

به‌ منظور تأمین‌ مشارکت‌ کارگران و کارفرمایان و نظارت بر حسن‌ اجرای‌ مقررات حفاظت‌ فنی‌ بهداشت‌ کار، صیانت‌ نیروی‌ انسانی‌ و منابع‌ مادی‌ کشور در کارگاههای‌ مـشمول و همچنـین‌ پـیش‌ گیــری‌ از حــوادث و بیمــاری‌هــای‌ ناشـی‌ از کـار، حفــظ‌ و ارتقــاء ســلامتی‌ کــارگران و سالم‌ سازی‌ محیط‌ های‌ کار، تشکیل‌ کمیته‌های‌ حفاظت‌ فنی‌ و بهداشت‌ کار با رعایت‌ ضـوابط  مقررات مندرج در این‌ آیین‌ نامه‌ در کارگاههای‌ کشور الزامی‌ است‌. 

ماده 2

کارگاه هایی که دارای ۲۵ نفر کارگر باشند کارفرما مکلف است کمیته ای به نام کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار در کارگاه با اعضای ذیل تشکیل دهد:

1- کارفرما یا نماینده تام الاختیار او 

2- نماینده شورای اسلامی کار با نماینده کارگران کارگاه 

3-مدیرفنی و در صورت نبودن او یکی از سراستادکاران کارگاه 

4- مسؤول حفاظت فنی 

5 - مسؤول بهداشت حرفه ای 

تبصره 1 ماده 2

مسؤول حفاظت فنی میبایستی ترجیحاً از فارغ التحصیلان رشته حفاظت فنی و ایمنی کار  باشد.  

تبصره 2 ماده 2

مسؤول بهداشت حرفه ای میبایستی ترجیحاً فارغ التحصیل بهداشت حرفه ای با پزشک  عمومی مورد تایید مرکز بهداشت شهرستان باشد. 

تبصره 3 ماده 2

اعضاء کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار با هزینه کارفرما بایستی در برنامه های آموزشی و  باز آموزی مربوط به حفاظت فنی و بهداشت کار که توسط ارگانهای ذیربط برگزار می گردد، شرکت نمایند.

تبصره 4 ماده 2

در کارگاههایی که بین ۲۵ تا ۱۰۰ نفر کارگر داشته باشند در صورتی که یک یا دو نفر از  اعضاء کمیته در کارگاه حضور نداشته باشند جلسه کمیته با حداقل سه نفر از افراد مذکور آیین نامه کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار تشکیل می گردد مشروط بر آن که در این کمیته مسؤول حفاظت فنی یا مسؤول بهداشت  حرفه ای حضور داشته باشد. 

ماده 3

در کارگاههایی که کمتر از ۲۵ نفر کارگر دارند و نوع کار آنها ایجاب نماید با نظر مشترک و  هماهنگ بازرس کار و کارشناس بهداشت حرفه ای محل کارفرما مکلف به تشکیل کمیته  مذکور خواهد بود. 

تبصره 1 ماده 3

در این گونه کارگاه ها کمیته مذکور با سه نفر از اعضاء به شرح ذیل تشکیل می گردد : 

۱ - کارفرما با نماینده تام الاختیار وی. 

۲ - نماینده شورای اسلامی کار با نماینده کارگران کارگاه 

- مسؤول حفاظت فنی و بهداشت حرفه ای 

تبصره 2 ماده 3

صلاحیت مسؤولیت حفاظت فنی و بهداشت حرفه ای برای این گونه کارگاه ها باید به تایید.  اداره کار و مرکز بهداشت محل برسد. 

تبصره 3 ماده 3

در کلیه کارگاههایی که کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار با سه نفر تشکیل می گردد ،مسؤول حفاظت فنی و بهداشت حرفه ای میتواند یک نفر باشد. مشروط بر آن که پس از  آموزش های لازم که با هزینه کارفرما توسط مرکز بهداشت و با اداره کل محل حسب مورد  تشکیل می گردد شرکت نموده و گواهی نامه لازمه را دریافت نماید. 

ماده 4

جلسات کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار باید لااقل هر ماه یک بار تشکیل گردد و در اولین  جلسه خود نسبت به انتخاب یک نفر دبیر از میان اعضاء کمیته اقدام نمایند. تعیین زمان  تشکیل جلسات و تنظیم صورت جلسات کمیته به عهده دبیر جلسه خواهد بود. 

تبصره 1 ماده 4

در مواقع ضروری با زودتر از موعد با پیشنهاد مدیر کارخانه با مسؤول حفاظت فنی و یا  مسؤول بهداشت حرفه ای کمیته تشکیل خواهد شد. 

تبصره 2 ماده 4

کارفرما مکلف است یک نسخه از تصمیمات کمیته مذکور و همچنین صورت جلسات تنظیم  شده را به اداره کار و مرکز بهداشت مربوطه ارسال نماید. 

ماده 5

وظایف کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار به شرح ذیل است : 

1 - طرح مسائل و مشکلات حفاظتی و بهداشتی در جلسات کمیته و ارائه پیشنهادات لازم به کارفرما جهت رفع نواقص و سالم سازی محیط کار 

۲ - انعکاس کلیه ایرادات و نواقص حفاظتی و بهداشتی و پیشنهادات لازم جهت رفع آنها به  کارفرمای کارگاه 

3- همکاری و تشریک مساعی با کارشناسان بهداشت حرفه ای و بازرسان کار جهت اجرای  مقررات حفاظتی و بهداشت کار 

۴ - توجیه و آشنا سازی کارگران نسبت به رعایت مقررات و موازین بهداشتی و حفاظتی در  محیط کار 

5- همکاری با کارفرما در تهیه دستورالعملهای لازم برای انجام کار مطمئن، سالم و بدون  خطر و همچنین استفاده صحیح از لوازم و تجهیزات بهداشتی و حفاظتی در محیط کار 

۶- پیشنهاد به کارفرما جهت تشویق کارگرانی که در امر حفاظت فنی و بهداشت حفاظتی و  بهداشت کار علاقه و جدیت دارند. 

7 - پیگیری لازم به منظور تهیه و ارسال صورت جلسات کمینه و همچنین فرم های مربوط به حوادث ناشی از کار و بیماریهای ناشی از کار به ارگانهای ذیربط 

8- پیگیری لازم در انجام معاینات قبل از استخدام و معاینات ادواری به منظور پیشگیری از  ابتلاء کارگران به بیماریهای ناشی از کار و ارائه نتایج حاصله به مراکز بهداشت مربوطه 

9- اعلام موارد مشکوک به بیماریهای حرفه ای از طریق کارفرما به مراکز بهداشت مربوطه و همکاری در تعیین شغل مناسب برای کارگرانی که به تشخیص شورای پزشکی به  بیماریهای حرفه ای مبتلا شده و یا در معرض ابتلاء آنها قرار دارند .(موضوع تبصره ۱ ماده ۹۲ قانون کار) 

۱۰ - جمع آوری آمار و اطلاعات مربوطه از نقطه نظر مسائل حفاظتی و بهداشتی و تنظیم و  تکمیل فرم صورت نواقص موجود در کارگاه 

۱۱ - بازدید و معاینه ابزار کار و وسائل حفاظتی و بهداشتی در محیط کار و نظارت بر حسن آیین نامه کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار استفاده از آنها. 

۱۲ - ثبت آمار حوادث و بیماریهای ناشی از کار کارگران و تعیین ضریب تکرار و ضریب  شدت سالانه حوادث 

۱۳ - نظارت بر ترسیم نمودار میزان حوادث و بیماریهای حرفه ای و همچنین نصب  پوسترهای آموزشی بهداشتی و حفاظتی در محیط کار 

۱۴ - اعلام کانون های ایجاد خطرات حفاظتی و بهداشتی در کارگاه 

۱۵ - نظارت بر نظم و ترتیب و آرایش مواد اولیه و محصولات و استقرار ماشین آلات و  ابزار کار به نحو صحیح و ایمن و همچنین تطابق صحیح کار و کارگر در محیط کار 

۱۶ - تعیین خط مشی روشن و منطبق با موازین حفاظتی و بهداشتی بر حسب شرایط  اختصاصی هر کارگاه جهت حفظ و ارتقاء سطح بهداشت و ایمنی محیط کار و پیشگیری از  ایجاد حوادث احتمالی و بیماری های شغلی 

17- تهیه و تصویب و صدور دستورالعملهای اجرایی حفاظتی و بهداشتی جهت اعمال در  داخل کارگاه در مورد پیشگیری از ایجاد عوارض و بیماریهای ناشی از عوامل فیزیکی  شیمیایی، ارگونومیکی بیولوژیکی و روانی محیط کار 

ماده 6

وجود کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار و مسئولین حفاظت و بهداشت حرفه ای در کارگاه به  هیچ وجه رافع مسؤولیتهای قانونی کارفرما در قبال مقررات وضع شده نخواهد بود. 

ماده 7

این آیین نامه در ۷ ماده و ۱۰ تبصره به استناد ماده ۹۳ قانون کار جمهوری اسلامی ایران  توسط وزارت خانه های کار و امور اجتماعی و وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی  تهیه شده و در تاریخ ۷۴/۴/۱۱ به تصویب وزرای کار و امور اجتماعی و بهداشت، درمان و  آموزش پزشکی رسید.